Parliamnet Monitoring

  • Facebook
  • Twitter

News

Քաղաքական գործընթացներում կարևոր են նաև սահմանափակումները

Քաղաքական գործընթացներում կարևոր են նաև սահմանափակումները
Հարցազրույց ԱԺ պետաիրավական հարցերի մշտական հանձնաժողովի նախագահ Դավիթ Հարությունյանի հետ: - Պարոն Հարությունյան, 1999թ. Ընտրական օրենսգրքում Ձեր առաջարկած փոխոխություններով նախագահական ընտրությունների համար պահանջվող ընտրագրավը 8 մլն դրամ սահմանվեց: Այս ընտրություններին առաջադրված  թեկնածուներից 7-ը  դժգոհում են, որ շեմը բարձր է և  խոչընդոտ է առաջադրվելու համար: -Շատ լավ է, որ խոչընդոտում  է և թույլ չի տալիս, որ ով ցանկանա՝ առաջադրվի: Ամեն մեկը չէ, որ պետք է առաջադրվի, որովհետև քաղաքական գործընթացներում հույժ կարևոր են նաև սահմանափակումները: Եթե մեկը հավակնում է դառնալ հանրապետության նախագահ, ենթադրվում է, որ ունի նաև իրեն պաշտպանող թիմ, որի համար այդ գումարը չի կարող մեծ լինել: Հակառակ դեպքում, իհարկե, հնարավոր է վերացնել ընտրագրավը: Բայց այդ ժամանակ էլ կարող ենք ականատես լինել մեկ այլ երևույթի, երբ գրանցվում են այնքան շատ թեկնածուներ, որ գործընթացը դադարում է քաղաքական լինել: Շատ հաճախ, երբ ընտրագրավը բարձր է, մեր եվրոպացի գործընկերները քննադատում են դա: Երբ ցածր է, քննադատում են հակառակ գործընթացը՝ համարելով, որ բազմաթիվ տեխնիկական կոչվող թեկնածուներ են ի հայտ գալիս ու փոշիացնում ընտրազանգվածը: -Կան եվրոպական երկրներ, որտեղ ընտրագրավը շատ ցածր է և  փոխկապակցված  միջին ամսական աշխատավարձի չափի հետ: Ճիշտ չէ՞ր լինի, որ Հայաստանում էլ դրանք համադրվեին: - Ընտրագրավը պետք է լինի օպտիմալ: Ինչքանով է այն օպտիմալ հիմա՝ դժվարանում եմ ասել: Բայց եթե ԱԺ-ն որոշել է այդ թիվը, մի քանի անգամ ընտրություններ են տեղի ունեցել, և այն  չի փոխվել,  հավանաբար ողջամիտ է: Եթե ինչ-որ պահի տեսնենք, որ թեկնածուների թիվը 25 է, կարծում եմ՝ կարիք  կլինի ավելացնել ընտրագրավի չափը: Իսկ եթե տեսնենք, որ թեկնածուների թիվը ասենք  3 է, և մի շարք թեկնածուներ չեն առաջադրվում, որովհետև ընտրագրավը բարձր է, ուրեմն այն նվազեցնելու ժամանակն է: Բոլոր դեպքերում  կարծում եմ, որ այն ընտրագրավը, որ հիմա ունենք, ողջամիտ է: Կարելի է տարբեր բաների հետ համադրել՝ ՀՀ-ում միջին աշխատավարձի, դոլարի համարժեքի,  բազմաթիվ այլ գործոնների հետ: Ես նաև վստահ չեմ, որ միջին աշխատավարձի հետ փոխկապակցելը  լավագույն հաշվարկն է: - Իսկ համաձայն չե՞ք որպես  թեկնածու չգրանցված անձանց  այն գնահատականի հետ, որ ընտրագրավի այդ չափը հակասահմանադրական է: -Ուրախ կլինեմ, եթե այդ թեկնածուներն իրենց կարծիքը ներկայացնեն իրավական ձևակերպումներով: Ինձ շատ հետաքրքիր կլինի լսել նրանց հիմնավորված փաստարկները: - Դուք Ձեր հարցազրույցներից մեկում ասել էիք, որ չեք պատկերացնում, թե «ինչպես պետք է խորհրդարանական ընդդիմությունը կարողանա ազդել որոշումների ընդունման վրա, եթե կա մեծամասնություն, որը պատասխանատվություն է ստանձնել»: Այդ նույն տրամաբանությա՞մբ որոշեցիք փոփոխություն առաջարկել  ԱԺ Էթիկայի հանձնաժողովի կազմավորման կարգում: -Նախաձեռնությունը որևէ կապ չունի  իմ այդ մտքի հետ: Իմ միտքը հետևյալն էր. ժողովրդավարությունն ի վերջո նշանակում է, որ որոշումներն ընդունվում են մեծամասնության կողմից: Եթե որոշ անձինք դա չէին ընկալում, ստիպված էի խոսել դրա մասին: Ինչ վերաբերում է էթիկայի հանձնաժողովին, իհարկե, ունենալով մեծամասնություն,  կարող էինք տեսականորեն ամենաանհեթեթ մոդելն առաջարկել: Բայց չարեցինք, որովհետև հասկանում ենք երկրի զարգացման համար մեր պատասխանատվությունը: Իսկ դա նաև պահանջում է, որ էթիկային վերաբերող հարցերն ընդունվեն հավասարակշռված հանձնաժողովի կողմից, հակառակ դեպքում՝ մեծամասնություն ունեցող կողմը գայթակղություն կունենա օգտագործել ձայնային իր առավելությունը: Եվ քանի որ ինքս դրա ականատեսը եղա, ստիպված էի փոփոխություններ նախաձեռնել, որոնք կհավասարակշռեին հանձնաժողովը: -Ձեր գործընկերներից ոմանց կարծիքով՝ այդ փոփոխությունը ավելի շատ  Ձեր ամբիցիաների արդյունքն էր, քան՝  մեծամասնության նախաձեռնությունը: - Նման նախագծերը ուղղակի չեն առաջարկվում, դրանք քաղաքական նախագծեր են: Մենք շատ լավ գիտակցում էինք, թե ինչ արձագանք է լինելու էթիկայի հանձնաժողովի մյուս անդամների կողմից, ովքեր այդ պահին մեծամասնություն էին կազմում: Գիտակցելով դա՝ մենք քննարկեցինք և հանգեցինք այն որոշմանը, որ նման նախագիծ ներկայացները նպատակահարմար է: Այնպես որ, սա Դավիթ Հարությունյանի ամբիցիան չէր, սա քաղաքական նպատակահարմարություն էր: -Քաղաքական մեծամասնության ներկայացուցիչներն ավելի հաճախ են   էթիկայի  խնդիրներին առնչվող միջադեպերի մեջ հայտնվում, և ընդդիմությունը, փաստորեն,  ցանկանում էր նման որոշումների վրա ազդելու հնարավորություն ունենալ: -Էթիկային առնչվող խնդիրները ծագում են  ոչ այն պատճառով, որ մարդը  մեծամասնության կամ փոքրամասնության ներկայացուցիչն է: Դա ձեր գնահատականն է: Յուրաքանչյուր պատգամավոր, այդ թվում  մեծամասնության ներկայացուցիչը կամ էթիկայի հանձնաժողովի անդամը, կարող է ունենալ էթիկայի խնդիր: Ի դեպ, ես համարում եմ, որ էթիկայի հանձնաժողովի  անդամների մի մասը կոպտորեն խախտել է օրենքը, երբ նիստը շարունակել է  ապօրինի կազմով: Իմ կարծիքով՝ դա էթիկական պատասխանատվության հիմք է: - Դուք պատրաստվում եք ինչ-որ քայլե՞ր ձեռնարկել Էթիկայի հանձնաժողովի այդ անդամների նկատմամբ: -Երբ  պատրաստվեմ քայլ կատարել, դրա մասին հանրությանն անպայման կտեղեկացնեմ: - Պարոն Հարությունյան, մեկ հարց էլ ավարտված աշնանային նստաշրջանի մասին, որի ընթացքում ընդունված օրինագծերից պատգամավորների հեղինակածներն ընդամենը մի քանիսն են: Նաև  այդ հարաբերակցության պատճառով  Ձեր գործընկերները երբեմն հայտարարում են, թե ԱԺ-ն կառավարության օրինագծերը «դակող» մարմին է: -Շատ խորհրդարաններում , անգամ ժողովրդավարական երկրների ավանդական խորհրդարաններում, կնկատեք այդ երևույթը:  Եթե տարվա ընթացքում  դիտարկեք ընդունված օրինագծերի հարաբերակցությունը, կտեսնեք, որ կառավարության ներկայացրած օրինագծերի թիվը հատկապես  մեծ է տարեվերջին: Դա պայմանավորված է մեկ հանգամանքով՝ սկսվում է նոր բյուջետային տարին, որի հիմքում հաճախ նոր գաղափարախոսություններ են և դրանցից բխող օրենսդարական փոփոխություններ:  
Compare
 

Ով է քեզ ներկայացնում

  • Արխիվ

    • Facebook
    • Twitter
  • Ամենաընթերցվածները